Trong bối cảnh thị trường lao động vẫn chịu nhiều tác động từ quá trình tái cơ cấu sản xuất của doanh nghiệp, chính sách bảo hiểm thất nghiệp đang tiếp tục phát huy vai trò là "tấm đệm" an sinh, giúp người lao động giảm bớt gánh nặng tài chính, có thêm thời gian tìm kiếm việc làm mới và nâng cao kỹ năng nghề.

Tại Nghệ An, hàng nghìn lao động đã được chi trả trợ cấp thất nghiệp kịp thời, góp phần ổn định đời sống và tạo động lực quay trở lại thị trường lao động.

ĐIỂM TỰA TRONG GIAI ĐOẠN CHƯA CÓ VIỆC LÀM

Sau gần 10 năm làm việc tại một công ty sản xuất linh kiện điện tử ở Bắc Ninh, chị Nguyễn Thị Tú (30 tuổi, xã Hoa Quân) quyết định trở về quê sau Tết để chăm sóc con nhỏ.

"Tôi từng có thu nhập ổn định khi làm việc xa nhà nhưng chi phí sinh hoạt cao, con còn nhỏ lại không có người chăm sóc. Trở về quê, tôi mong tìm được công việc phù hợp để vừa có thu nhập, vừa thuận tiện chăm lo cho gia đình", chị Tú chia sẻ.

Trong khoảng thời gian chưa tìm được việc làm mới, chị Tú làm hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp. Khoản hỗ trợ này giúp chị trang trải chi phí sinh hoạt trước mắt, giảm áp lực tài chính trong lúc tìm kiếm công việc phù hợp.

Không chỉ riêng chị Tú, nhiều lao động sau khi nghỉ việc cũng lựa chọn hưởng trợ cấp thất nghiệp như một giải pháp tạm thời để ổn định cuộc sống. Theo ghi nhận tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Nghệ An, một bộ phận người lao động sau khi nghỉ việc không quay trở lại các khu công nghiệp mà mong muốn tìm việc ngay tại địa phương để cân bằng giữa thu nhập và cuộc sống gia đình.

Thống kê của Trung tâm Dịch vụ việc làm Nghệ An cho thấy, chỉ riêng trong tháng 5/2026, đơn vị đã tiếp nhận 1.964 hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp, nâng tổng số hồ sơ từ đầu năm lên gần 5.900 trường hợp.

Song song với việc giải quyết chế độ, trung tâm còn tư vấn, giới thiệu việc làm cho 1.963 lượt người lao động, qua đó kết nối người lao động với các doanh nghiệp đang có nhu cầu tuyển dụng.

Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm Nghệ An, tất cả người lao động đang hưởng trợ cấp thất nghiệp đều được hỗ trợ học nghề miễn phí 100%, với thời gian học linh hoạt vào buổi tối hoặc cuối tuần. Cũng theo đơn vị này, nếu như trước đây nam giới chiếm tỷ lệ lớn và chủ yếu học nghề lái xe thì hiện nay số lao động nữ đăng ký học nghề ngày càng tăng. Bên cạnh các nghề truyền thống, nhiều người lựa chọn học pha chế, vật lý trị liệu hoặc tiếng Trung để tăng cơ hội việc làm tại các khu công nghiệp.

Thực tế cũng cho thấy, nhiều lao động thay vì chỉ nộp hồ sơ hưởng trợ cấp trực tuyến đã trực tiếp đến trung tâm để được tư vấn nghề nghiệp, đăng ký học nghề và tìm kiếm việc làm mới. Điều này phản ánh nhu cầu không chỉ nhận hỗ trợ tài chính mà còn mong muốn sớm quay trở lại thị trường lao động.

CHÍNH SÁCH TIẾP TỤC MỞ RỘNG QUYỀN LỢI CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG

Nhằm giúp doanh nghiệp và người lao động nắm rõ các quy định mới, mới đây Sở Nội vụ Nghệ An phối hợp với Bảo hiểm xã hội tỉnh tổ chức hội nghị tuyên truyền, phổ biến chính sách bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm xã hội cho các doanh nghiệp trên địa bàn.

Phát biểu tại hội nghị, ông Vi Ngọc Quỳnh, Phó Giám đốc Sở Nội vụ Nghệ An nhấn mạnh, bảo hiểm xã hội và bảo hiểm thất nghiệp là những chính sách an sinh xã hội quan trọng, góp phần bảo đảm quyền lợi của người lao động, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp ổn định nguồn nhân lực, hướng tới phát triển bền vững.

Tại hội nghị, đại diện Cục Việc làm, Bảo hiểm xã hội tỉnh và Trung tâm Dịch vụ việc làm Nghệ An đã phổ biến các quy định mới của Luật Việc làm số 74/2025/QH15 và Nghị định số 374/2025/NĐ-CP, tập trung vào đối tượng tham gia, mức hưởng, điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp, quy trình giải quyết hồ sơ điện tử và các chính sách hỗ trợ việc làm.

Các doanh nghiệp cũng phản ánh nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện chính sách, nhất là việc hoàn thiện hồ sơ trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia và kết nối với sàn giao dịch việc làm quốc gia. Những vướng mắc này đã được cơ quan chức năng giải đáp, hướng dẫn cụ thể.

Theo bà Nguyễn Thị Quỳnh Hoa, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Nghệ An, việc nhiều lao động thất nghiệp sớm tìm được việc làm là tín hiệu tích cực, đồng thời số người hưởng trợ cấp thất nghiệp giảm cũng phản ánh thị trường lao động vẫn duy trì được sự ổn định nhất định, doanh nghiệp đang nỗ lực giữ chân người lao động.

Tuy nhiên, bà Hoa nhận định thị trường lao động trong năm 2026 vẫn còn nhiều yếu tố khó lường. Do đó, số lao động mất việc có thể gia tăng trong những tháng cuối năm, khiến bảo hiểm thất nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong hệ thống an sinh xã hội

Từ ngày 1/1/2026, Luật Việc làm sửa đổi chính thức có hiệu lực với nhiều điểm mới theo hướng mở rộng phạm vi bảo vệ người lao động.

Đáng chú ý, người lao động có hợp đồng lao động từ 1 tháng trở lên sẽ thuộc diện bắt buộc tham gia bảo hiểm thất nghiệp, thay vì từ 3 tháng như trước. Quy định này mở rộng quyền lợi cho nhóm lao động ngắn hạn và lao động làm việc linh hoạt.

Một điểm mới khác là thời gian chờ hưởng trợ cấp thất nghiệp được rút ngắn từ ngày làm việc thứ 16 xuống ngày làm việc thứ 11 kể từ khi nộp hồ sơ, giúp người lao động sớm tiếp cận nguồn hỗ trợ để giải quyết khó khăn trước mắt.

Chính sách hỗ trợ học nghề cũng được bổ sung theo hướng thiết thực hơn. Ngoài hỗ trợ học phí, người lao động tham gia các khóa đào tạo còn được hỗ trợ tiền ăn 50.000 đồng/người cho mỗi ngày thực học.

Bên cạnh đó, từ năm 2026 sẽ áp dụng thống nhất mức hưởng trợ cấp thất nghiệp tối đa không quá 5 lần mức lương tối thiểu vùng tại tháng cuối cùng đóng bảo hiểm thất nghiệp, thay cho cơ chế phân biệt giữa khu vực nhà nước và doanh nghiệp như trước đây.

Theo đại diện Trung tâm Dịch vụ việc làm Nghệ An, những thay đổi này không chỉ giúp người lao động được hỗ trợ tài chính kịp thời mà còn khuyến khích nâng cao kỹ năng nghề, tạo điều kiện sớm quay trở lại thị trường lao động.